PDA

توجه ! این یک نسخه آرشیو شده میباشد و در این حالت شما عکسی را مشاهده نمیکنید برای مشاهده کامل متن و عکسها بر روی لینک مقابل کلیک کنید : روباه قرمز در کمین تلفن‌های هوشمند - بخش اول



nokia x2
2013-06-28, 11:52 AM
روباه قرمز در کمین تلفن‌های هوشمند - بخش اول

بررسی سیستم‌عامل بر پایه وب موزیلا
ماهنامه شبکه - خرداد 1392 شماره 145
http://www.shabakeh-mag.com/Data/Articles/Items/2013/6/1008035.jpg
نویسنده: تیموتی بی‌لی منبع: آرس‌تکنیکا ترجمه: علی یوسفی‌سبزوار

اشاره: ماهنامه شبکه - موزیلا با فایرفاکس برای خود جایگاه ثابتی در میان مرورگرهای وب دست و پا کرده است و حالا چندی است سعی دارد تا با تکیه‌بر فایرفاکس و ویژگی‌های HTML5 جایگاهی نیز در میان سیستم‌عامل‌های تلفن‌های هوشمند پیدا کند.


موزیلا با فایرفاکس برای خود جایگاه ثابتی در میان مرورگرهای وب دست و پا کرده است و حالا چندی است سعی دارد تا با تکیه‌بر فایرفاکس و ویژگی‌های HTML5 جایگاهی نیز در میان سیستم‌عامل‌های تلفن‌های هوشمند پیدا کند. اگرچه موزیلا از همین ابتدا نمی‌خواهد به‌طور مستقیم، با آندروئید و iOS رو در رو شود و تلفن‌های هوشمند رده پایین را هدف گرفته است اما ایده استفاده از برنامه‌های بر پایه وب به جای برنامه‌های بومی به قدری بلند پروازانه هست که توجه تمامی منتقدان و صاحب‌نظران را به سمت خوب جلب کند. اگرچه هنوز این سیستم‌عامل به‌طور رسمی روی یک تلفن هوشمند عرضه نشده و به بازارراه نیافته است اما نسخه اولیه‌ای از این سیستم‌عامل روی یک گوشی به دست برخی از فعالان حوزه نقد و بررسی تلفن‌های همراه و توسعه‌دهندگان رسیده است تا موزیلا با دریافت بازخورد، نسخه اولیه را با دست پر به بازار بفرستند.

عرضه یک سیستم‌عامل جدید موبایل پروژه مشکلی است زیرا آندروئید و iOS در این بازار ****ی می‌کنند. حتی مایکروسافت با منابع مالی بی‌اندازه خود و اکو سیستم پهناور محصولات تکمیلی‌اش نیز برای از کنج درآمدن در حال دست و پا زدن است. ورود یک چهره جدید به این حوزه داستان مرغ و تخم‌مرغ را تکرار می‌کند: توسعه‌دهندگان نمی‌خواهند برای پلتفرمی که تعداد کاربر زیادی ندارد برنامه بنویسند در‌حالی‌که کاربران هم نمی‌خواهند تلفنی که نرم‌افزارهای زیاد ندارد بخرند.
موزیلا، بنیاد غیرانتفاع پشت فایرفاکس، معتقد است سیستم‌عامل موزیلا می‌تواند از عهده این مشکل برآید. در سال ۲۰۱۱ بنیاد موزیلا پروژه جدید خود با نام Boot2Gecko برای ساخت سیستم‌عامل بر محور مرورگر فایرفاکس را اعلام کرد. سال گذشته این پروژه به «سیستم‌عامل فایرفاکس» تغییر نام داد و موزیلا مقدمات ورود قدرتمند به بازار تلفن‌های همراه را آغاز کرد. در فوریه 2012 موزیلا فهرست کاملی از شرکای سخت‌افزاری و اپراتورها را منتشر کرد و اگر همه چیز طبق نقشه این شرکت پیش برود تلفن‌های همراه با سیستم‌عامل موزیلا از اواخر 2012 در چند کشور که اغلب از کشورهای در حال توسعه هستند، در دسترس خواهند بود. موزیلا قصد ندارد سیستم‌عامل فایرفاکس را تا سال ۲۰۱۴ وارد بازار امریکا کند.

http://www.shabakeh-mag.com/data/gallery/2013/6/145%20-%20firefox%20os%20-%2001.jpg

شکل 1: نسخه پیش‌نمایش سیستم‌عامل موزیلا روی گوشی Geeksphone Keon که برای برخی توسعه‌دهندگان ارسال شده است.
برای زنده نگه‌داشتن این جنبش، موزیلا نیاز دارد تا توسعه‌دهندگان را قانع کند تا برای Firefox OS برنامه بسازند. این شرکت برنامه ویژه‌ای دارد و در صورتی‌که موفق شود در نوع خود بسیار جالب خواهد بود: برنامه‌های Firefox OS تماماً با HTML5 ساخته می‌شوند. ‌طبق اعلام موزیلا، هزاران توسعه‌دهنده که هم‌اکنون برنامه‌های تحت وب می‌سازند می‌توانند تا با اندک آموزشی برای سیستم‌عامل فایرفاکس نیز برنامه تولید کنند. از آنجایی که این برنامه‌ها با استانداردهای باز ساخته می‌شوند، موزیلا امیدوار است که برنامه‌های فایرفاکس روی سایر سکوهایی (که باید گفت همه سکوها) که از HTML5 پشتیبانی می‌کنند نیز کار کنند.
اما آیا امکان ساخت یک برنامه کامل تلفن‌همراه با استفاده از HTML5 وجود دارد؟ اوایل ماه گذشته میلادی موزیلا تعدادی گوشی Geeksphone Keon به‌همراه نسخه پیش‌نمایش سیستم‌عامل فایرفاکس را برای توسعه‌دهندگان نرم‌افزارهای تلفن‌همراه ارسال کرد تا نظرات و پیشنهادهای آن‌ها را در ساخت نسخه نهایی Firefox OS مدنظر قرار دهد.

وب به‌عنوان یک سکوی درجه یک
در حقیقت ساخت برنامه‌های تلفن‌همراه با استفاده از استانداردهای وب ایده جدیدی نیست. در نخستین روزهای معرفی آی‌فون، استیو‌جابز معروف تأکید داشت که وب برای ساختن برنامه‌های این اسمارت‌فون به اندازه کافی خوب است اما دیری نپایید که نظر خود را عوض کرد و یک SDK سنتی را برای ساخت برنامه با استفاده از زبان Objective C معرفی کرد. اما یک تفاوت عمده بین وضعیت اپل در سال ۲۰۰۷ و وضعیت کنونی موزیلا وجود دارد؛ موزیلا دارد نان موفقیت خود را در زمینه فناوری وب می‌خورد. اپل اپلیکیشن‌هایی را روی آی‌فون اولیه ارائه کرده بود که اپلیکیشن‌های تحت وب نبودند؛ بلکه آن‌ها با استفاده تعدادی API نوشته شده بودند که در آن زمان برای شرکای نرم‌افزاری در دسترس نبودند. این یک اشاره واضح به این موضوع بود که اپل، آی‌فون را منحصر به‌مدل بر پایه وب نمی‌کند. در مقابل موزیلا ادعا می‌کند که به‌طور مطلق تمام چیزهایی که در سیستم‌عامل موزیلا دیده می‌شود و با آن سر‌و‌کار خواهیم داشت، از برنامه‌های روی تلفن گرفته تا آیکون‌های روی نوار وضعیت، با موتور رندر Gecko که به مرورگر موزیلا قدرت می‌دهد، تولید شده‌اند. البته، تا همین اواخر که هنوز ویژگی‌های HTML5 کامل نشده بود نیاز بود تا یک سیستم‌عامل موبایل کامل ساخته شود. به هر حال، زمانی که موزیلا می‌گوید سیستم‌عامل فایرفاکس بر پایه HTML5 ساخته شده است، به این معنی است که این سیستم‌عامل بر پایه پیشنهادات موزیلا مبنی‌بر الصاق اضافاتی بر HTML5 است؛ چیزی که این بنیاد امیدوار است توسط سازمان تدوین استانداردهای وب (W3C) پذیرفته شود و در سایر مرورگرها نیز پیاده‌سازی شود. اینجا است که موزیلا یکی از نقاط قدرت خود را به رخ می‌کشد: داشتن تجربه زیاد در توسعه، پیشنهاد و پیاده‌سازی استانداردهای جدید وب.
طی صحبتی در تابستان سال گذشته با اندریاس گال مدیر تحقیقات موزیلا، او مثالی را بیان کرد: «مانند هر سیستم‌عامل موبایل دیگر، وضعیت باتری را در بالای صفحه نمایش نمایش می‌دهد. مهندسان موزیلا دریافتند که این ویژگی برای سایر پلتفرم‌ها نیز مفید است بنابراین، درصدد این برآمدند که آن را به یک استاندارد وب تبدیل کنند.»
بعد از مقداری جست‌وجو، مهندسان موزیلا فهمیدند کسی قبلاً استاندارد HTML را برای پرس‌و‌جو کردن وضعیت باتری پیشنهاد کرده است. آن‌ها نسخه‌ای از استاندارد را برای سیستم‌عامل فایرفاکس پیاده‌سازی کردند و سپس آن را به W3C پیشنهاد دادند. صحبت در W3C باعث شد سامسونگ پیشنهاد موزیلا را بپذیرد و این قابلیت را به Webkit که موتور متن‌باز مرورگر برای سافاری اپل و کروم گوگل است، اضافه کند. گال در ادامه گفت: «۲ یا ۳ ماه بعد از این، API ،W3C وضعیت باتری را به‌عنوان یک استاندارد توصیه شده پذیرفت، بنابراین، API وضعیت باتری را هم‌اکنون می‌توان روی تعداد زیادی از تلفن‌های همراه یافت.» موزیلا حتی این قابلیت را برای نسخه دسکتاپ فایرفاکس نیز اضافه کرد.
در این حال، سیستم‌عامل فایرفاکس بیشتر یک پروژه با هدف ارتقای وب برای ساخت یک سیستم‌عامل موبایل است. هر API سیستم‌عامل فایرفاکس می‌تواند توسط سایر مرورگرهای مهم و شناخته شده استفاده شود که این پیاده‌سازی، کار توسعه‌دهندگان را برای تبدیل برنامه‌های وب به برنامه‌های بومی Firefox OS و تبدیل برنامه‌های سیستم‌عامل فایرفاکس به برنامه‌های وب ساده‌تر می‌کند. حتی اگر سیستم‌عامل موزیلا هیچ‌گاه نتواند سهم قابل توجهی در بازار را به‌دست آورد، تلاش برای تدوین مجموعه کاملی از استانداردهای وب برای محاسبات همراه باعث هل دادن وب به سمت جلو می‌شود.

http://www.shabakeh-mag.com/data/gallery/2013/6/145%20-%20firefox%20os%20-%2002.jpg

شکل 2: نمای جلوی تلفن‌همراه Geeksphone Keon
معماری
معماری سیستم‌عامل فایرفاکس سه لایه دارد Gecko، Gonk و Gecko لایه Gaia موتور رندر سیستم‌عامل در هسته مرورگر فایرفاکس است. در پایین Gonk ،Gecko می‌نشیند که یک توزیع لینوکسی منشعب شده از آندروئید است. بالای Gaia ،Gecko است که یک رابط لمسی است و تفاوت زیادی با آن‌چه در سایر سیستم‌عامل‌های موبایل یافت می‌شود ندارد. یکی از دلایلی که موزیلا Gonk را به‌عنوان یک انشعاب از آندروئید ساخت، این است که بسیاری از قطعه‌سازان هم‌اکنون می‌دانند چگونه دستگاه‌هایی بسازند که بتواند آندروئید را اجرا کند. گال می‌گوید: «اگر شما یک تولید‌کننده موبایل باشید، هم‌اکنون توانایی پیاده‌سازی سیستم ما را دارید.»
او توضیح می‌دهد: «در یک جلسه بین موزیلا و کوالکام در سال ۲۰۱۱، کوالکام یک دستگاه مرجع داشت که ما هرگز پیش از این آن را ندیده بودیم. آن‌ها خیلی مشتاق بودند و گفتند آیا شما می‌توانید Boot2Gecko را روی این سیستم اجرا کنید؟» در حالی‌که مدیران موزیلا و کوالکام درباره ملاحظات راهبردی بحث می‌کردند دو متخصص، یکی از کوالکام با دستگاه و دیگری از موزیلا با کدهای Boot2Gecko نشستند و با حذف لایه‌های بالایی آندروئید توانستند آن اجزا را با اجزای متقابل در نرم‌افزار موزیلا جابه‌جا کنند. گان می‌کوید: «در آن جلسه نخستین نسخه Boot2Gecko روی این تلفن اجرا شد که ما هرگز آن را ندیده بودیم. بنابراین، اگر شما بدانید که چگونه می‌توان یک دستگاه آندروئیدی ساخت، می‌دانید چگونه می‌توان سیستم‌عامل ما را روی آن آورد.»
اندریاس گال ادعا می‌کند که معماری سیستم‌عامل فایرفاکس یک مزیت مهم نسبت به آندروئید دارد و ارتقای نرم‌افزاری سریع‌تر است. طراحی یکپارچه آندروئید به این معنا است که در بسیاری از موارد گوگل برای ارتقای نرم‌افزار تلفن هوشمند نیازمند کمک اپراتورها است. اپراتورها هم معمولاً توپ را در زمین سازندگان سخت‌افزار می‌اندازند و در‌نهایت کاربران می‌مانند و یک نسخه قدیمی از آندروئید.
موزیلا امیدوار است تا این مشکل را با انتقال قابلیت‌ها به لایه Gecko نرم‌افزاری تا حد امکان برطرف کند. اگر‌چه به ندرت، آن هم در صورت لزوم، اما موزیلا هنوز به کمک اپراتورها برای ارتقای نسخه Gonk نیازمند است. موزیلا امیدوار است تا همه چیزهایی که نیاز به به‌روز‌رسانی معمولی و متداول دارند در لایه Gecko باشند تا موزیلا خود توانایی به‌روز‌رسانی آن را داشته باشد.

بسته‌سازی و دسترسی‌ها
یکی از نکته‌های کلیدی سکوی تلفن‌های هوشمند رویه آن‌ها برای تأیید و پخش برنامه‌ها است. برای ارضای حس نظارت سختگیرانه اپل، برنامه‌های iOS نه تنها باید حریم و امنیت کاربر را حفاظت کنند بلکه باید راهنمای رابط کاربری و سایر نیازمندی‌های اپل را نیز رعایت کنند. برنامه‌های گوگل کمی آسان‌تر می‌گیرند و گوگل بر‌خلاف اپل گزینه نصب نرم‌افزار خارج از محیط فروشگاه برنامه‌ها و به‌صورت دستی را می‌دهد.
از آنجا ‌که برنامه‌های سیستم‌عامل موزیلا لزوماً بر پایه وب هستند، توسعه‌دهندگان نرم‌افزار به هیچ وجه مجبور به استفاده از فروشگاه برنامه‌های موزیلا نیستند. یک توسعه‌دهنده می‌تواند یک برنامه سیستم‌عامل فایرفاکس را به‌عنوان «برنامه میزبانی شده» که توسط هر کدام از سرویس‌دهندگان وب امکان‌پذیر است، توزیع کند. از نظر فنی URL یک برنامه به اعلامیه‌ای اشاره می‌کند که در حقیقت یک فایل JSON است که فایل‌های مورد نیاز برای اجرای برنامه را توصیف می‌کند این اعلامیه می‌تواند شامل دستورالعمل برای کش کردن برنامه جهت فعال‌سازی بالا آمدن سریع‌تر و استفاده آف‌لاین باشد.
همچین برنامه‌های سیستم‌عامل فایرفاکس می‌توانند در قالب «بسته» نیز توزیع شوند. یک برنامه بسته‌بندی شده، یک فایل Zip است که شامل اعلامیه برنامه به همراه سایر فایل‌های مورد نیاز برای اجرای آن برنامه است. اگر یک برنامه بخواهد به‌عنوان برنامه privileged شناخته شود، باید در قالب «بسته» ارائه شود. این برنامه‌ها به APIهای مشخص که موزیلا آن‌ها را با واژه «حساس» (Sensitive) نامگذاری کرده است دسترسی خواهند داشت. به عنوان مثال، فقط برنامه‌های مجاز و معتبر اجازه دسترسی به دفترچه تلفن، موزیک‌ها، تصاویر و ویدیوهای موجود در حافظه داخلی دستگاه یا اجازه برقراری ارتباط TCP را خواهند داشت. موزیلا حساس‌ترین APIها را برای دسته سومی از نرم‌افزارها که با‌عنوان certified نامگذاری شده‌اند، نگه‌داشته است. این برنامه‌ها به‌طور معمول، روی دستگاه ارائه می‌شوند. برنامه‌های تصدیق شده می‌توانند اعمالی نظیر برقراری تماس تلفنی، ارسال پیام متن و تغییر تنظیمات نظیر زمان و مدیریت باتری را انجام می‌دهد. مستندات موزیلا هم‌اکنون می‌گوید که دسترسی به دوربین موجود روی تلفن‌همراه محدود به برنامه‌های تصدیق شده است و فراهم‌کردن دسترسی برای برنامه‌های شرکای نرم‌افزاری جزء کارهای در حال انجام است.

http://www.shabakeh-mag.com/data/gallery/2013/6/145%20-%20firefox%20os%20-%2003.jpg

شکل 3: صفحه شماره‌گیری در سیستم‌عامل فایرفاکس
راه‌اندازی و برنامه‌های اصلی
زمانی که موزیلا گوشی Geeksphone Keon را برای ما ارسال کرد تأکید داشت که این گوشی یک نسخه آزمایشی و پیش نمایشی برای توسعه‌دهندگان است. این گوشی با نسخه‌ای از ساخت شبانه سیستم‌عامل فایرفاکس بود؛ به این معنا که شاهد باگ‌های بیشتری در این نسخه نسبت به نسخه نهایی خواهیم بود. بنابراین، از آنجا که Geeksphone یک تلفن‌همراه برای مصرف‌کننده معمولی نیست، ما هم یک بررسی دقیق از کیفیت را آن‌گونه که برای محصولات نهایی شده انجام می‌دهیم، روی این گوشی انجام نمی‌دهیم. باگ‌های واضح و آشکار نیز در اینجا آورده نخواهد شد. تعداد زیادی از این دست باگ‌ها وجود دارد اما انتظار می‌رود که موزیلا قادر به برطرف کردن این باگ‌ها طی ماه‌های آینده باشد. اگر این اتفاق نیفتاد و این مشکلات همچنان وجود داشتند، به‌یقین در زمان بررسی نسخه نهایی گفته خواهند شد.
همچنین در بررسی روی سخت‌افزار تمرکز نخواهیم داشت زیرا گوشی نهایی که به دست مصرف کننده می‌رسد، متفاوت با چیزی است که هم‌اکنون به دست توسعه‌دهندگان رسیده است. اما به هر حال برای کامل بودن مطلب باید گفت که گوشی Keon ضعیف‌تر از دو مدل دیگر Geeksphone است. این مدل مجهز به پردازنده Snapdragon S1 کوالکام با فرکانس ۱ گیگاهرتز، صفحه 3.5 اینچی با وضوح 320×480 و ۵۱۲ مگابایت رم است که با توجه به دیگر تلفن‌های همراه امروزی سخت‌افزار چندان قدرتمندی به‌چشم نمی‌آید.
زمانی که یک گوشی با سیستم‌عامل فایرفاکس برای نخستین‌بار روشن می‌شود پرسش‌های استاندارد پیکر‌‌بندی مانند انتخاب زبان و منطقه زمانی، تنظیمات برای برقراری اتصال Wifi و تنظیمات دیگری از این دست پرسیده می‌شود. مرحله راه‌اندازی چند مرحله زمخت دارد. به عنوان مثال، فهرست مناطق زمانی مدیریت نشده است و بعضی شهرها با نام کشورشان آمده “Argentina/Buenos Aires”، برخی دیگر با نام ایالت “Indiana/Winamac” و برخی هم به‌صورت منفرد “New York” عجیب اینجا است که برخی از شهرهای ساحل شرقی نظیر بالتیمور، واشینگتون و فیلادلفیا از همدیگر تفکیک نشده‌اند (دنور، دیترویت و شیکاگو در فهرست هستند). پس نیویورک را به‌عنوان منطقه زبانی انتخاب کردیم.
زمانی که تنظیمات اولیه تلفن به پایان رسید، با معادل تعدادی از برنامه‌های اصیل آندروئید مواجه می‌شویم. برنامه پیام متنی به‌خوبی کار می‌کند. دوربین قابلیت ضبط ویدیو را دارد اما ویژگی «پیشرفته» که در دستگاه‌های آندروئیدی وجود دارد در این دستگاه وجود ندارد. Setting هم دقیقاً همان‌طور کار می‌کند که از آن انتظار می‌رود. سیستم‌عامل فایرفاکس یک برنامه یکپارچه دارد که شامل قابلیت‌های قطع صدا و اسپیکر است. صفحه شماره‌گیری هم مشابه شکل3 است.
کلاینت ایمیل فقط از قابلیت‌های پایه‌ای پشتیبانی می‌کند و خبری از ویژگی‌های مهم نیست. برای مثال، جست‌وجو در ایمیل‌ها فقط برای ایمیل‌هایی که روی گوشی مرور شده‌اند، انجام می‌شود. اگر ایمیلی که به دنبال آن می‌گردید در فهرست ایمیل‌های اخیر نباشد، پس بد شانسی آورده‌اید و چیزی در نتیجه جست‌وجو نمایش داده نمی‌شود. (می‌توان به‌صورت دستی ایمیل‌های اضافه را بارگذاری کرد اما مشخص است که این راه عملی برای جست‌وجو در ایمیل‌ها نیست). (شکل۴)

http://www.shabakeh-mag.com/data/gallery/2013/6/145%20-%20firefox%20os%20-%2004.jpg

شکل 4: inbox در Firefox OS
نشانه‌ای وجود دارد که مهندسان موزیلا به سختی روی آن کار می‌کنند: در کلاینت ایمیل سیستم‌عامل آزمایشی فایرفاکس، اضافه‌کردن ضمیمه به ایمیل‌ها پشتیبانی نمی‌شود. امید است ویژگی‌هایی که اشاره شد، طی ماه‌های آینده به این سیستم‌عامل اضافه شوند. برندان‌ایچ مدیر فنی موزیلا (و خالق جاوا اسکریپت)، می‌گوید قابلیت جست‌وجو در ایمیل‌ها به‌همراه مدیریت بهتر فایل‌های ضمیمه ایمیل نظیر فایل‌های ورد و اکسل در حال تکمیل هستند اما به‌احتمال به نسخه ابتدایی FireFox OS نمی‌رسند. به‌گفته ایچ کارهایی نظیر ورود به بازار بسیار مهم‌تر از این چنین ویژگی‌هایی هستند. از آنجا که موزیلا در ابتدای ورود به بازار قرار دارد، آن‌ها تعداد زیادی از منابع فنی را فدای دیگر اولویت‌ها کرده‌اند.

nokia x2
2013-06-28, 11:53 AM
روباه قرمز در کمین تلفن‌های هوشمند - بخش پاياني

بررسی سیستم‌عامل بر پایه وب موزیلا
ماهنامه شبکه - خرداد 1392 شماره 145
http://www.shabakeh-mag.com/Data/Articles/Items/2013/6/1008036.jpg
نویسنده: تیموتی بی‌لی منبع: آرس‌تکنیکا ترجمه: علی یوسفی‌سبزوار

اشاره: ماهنامه شبکه - موزیلا با فایرفاکس برای خود جایگاه ثابتی در میان مرورگرهای وب دست و پا کرده است و حالا چندی است سعی دارد تا با تکیه‌بر فایرفاکس و ویژگی‌های HTML5 جایگاهی نیز در میان سیستم‌عامل‌های تلفن‌های هوشمند پیدا کند.


همزمان‌سازی، اعلان‌ها و پخش چندرسانه‌ای
تقویم همان‌گونه که انتظار داریم کار می‌کند. می‌توان به اکانت گوگل، یاهو یا CalDav لاگین کرد تا تقویم موجود را یک تقویم آنلاین همزمان کرد. مشکلی در ورود به اکانت گوگل به این منظور و ساخت یک قرار ملاقات وجود نداشت همان‌گونه که دیگر قرارها نیز به‌خوبی نمایش داده می‌شوند. (شکل5)

http://www.shabakeh-mag.com/data/gallery/2013/6/145%20-%20firefox%20os%20-%2005.jpg

شکل 5: سیستم اعلان در Firefox OS که همانند همتایان آندروئیدی و iOS خود در بالای صفحه، نمایش داده می‌شود.
Firefox OS مجهز به سیستم اعلانی (Notification) است که بسیار شبیه به سیستم‌های اعلان در آندروئید و iOS است. اعلان‌ها همان‌گونه که در شکل فوق نیز نشان داده شده است به‌صورت مختصر در بالای صفحه، نمایش داده می‌شوند. تعداد اعلان‌های معلق درون آیکونی در گوشه بالا و سمت چپ نمایشگر نشان داده می‌شوند. همانند سیستم‌‌عامل‌های پرچمدار تلفن‌های هوشمند، کشیدن این قسمت به سمت پایین باعث نمایش اعلان‌های معلق می‌شود. برنامه پیام متنی از برای نمایش پیام‌های جدید رسیده و تقویم برای یادآوری رخ‌داد استفاده می‌کنند. (شکل6)

http://www.shabakeh-mag.com/data/gallery/2013/6/145%20-%20firefox%20os%20-%2006.jpg

شکل 6: نمایش دو اعلان به‌صورت جداگانه به همراه اطلاع رسانی از ورود سیم کارت جدید
در هر حال، به‌ظاهر تمامی برنامه‌ها از notifications پشتیبانی می‌کنند. برنامه ایمیل به‌نظر نمی‌رسد گزینه‌ای برای بررسی کردن ایمیل در پس‌زمینه یا اعلان ایمیل جدید داشته باشد. به‌طور مشابه برنامه توییتر (که بعدها به‌صورت مشروح‌تر بررسی خواهیم کرد) نیز، توییت‌ها را در پس زمینه دریافت و اعلان نمی‌کند. اگرچه پشتیبانی از همزمان سازی تقویم خوب است اما همزمان سازی سایر اطلاعات اصلاً خوب نیست. می‌توان دفترچه تلفن را از یک شبکه اجتماعی (فیس‌بوک) یا از سیم‌کارت وارد تلفن کرد اما این امکان برای Gmail یا Adress Book اپل وجود ندارد.
برای ریختن آهنگ روی گوشی باید گوشی را با کابل به کامپیوتر متصل کرد، سپس آن را به‌عنوان یک فلش درایو مانت کرد و به‌صورت دستی موزیک‌ها را روی کارت حافظه گوشی کپی کرد. در حال حاضر، هیچ‌گونه پشتیبانی برای سینک موزیک با سرویس‌های کلاود نظیر گوگل موزیک یا Amazon Cloud Player دیده نمی‌شود. زمانی‌که یک موزیک را در برنامه پخش کننده موزیک سیستم‌عامل فایرفاکس پخش می‌کنید، همان رفتاری را که از یک پخش کننده انتظار می‌رود، خواهید دید. این رفتار شامل نمایش سنتی فهرست موزیک‌ها یا نمایش آلبوم‌ها است که در این حالت تصویر کاور تمامی موزیک‌ها را نمایش می‌دهد. (شکل۷)

http://www.shabakeh-mag.com/data/gallery/2013/6/145%20-%20firefox%20os%20-%2007.jpg

شکل 7: نمایش موزیک‌ها در حالت album view
سیستم‌عامل فایرفاکس گزینه‌ای برای خرید یا کرایه فیلم، e-book یا دیگر رسانه‌ها ندارد. ایچ می‌گوید که انتظار دارد این ویژگی توسط شرکای نرم‌افزاری فراهم شود اما توضیح بیشتری در این زمینه نداد. او می‌گوید پخش تصاویر از سرویس‌های پخش آنلاین تصاویر نظیر Netflix روی سیستم‌عامل فایرفاکس یک اولویت بود.

مسیریابی‌ها باید به کار بیفتند
برنامه مسیریابی ارائه شده باHERE ،Geeksphone است که نوکیا آن را توسعه داده است. این برنامه از زمانی که کار با آن را آغاز کردیم، مدام در حال پیشرفت بوده است. این برنامه از حالت غیرقابل استفاده، به کاربردی تبدیل شده است اما فقط ویژگی‌های اصلی آن قابل استفاده است. HERE نقشه‌ای از محل قرارگیری کنونی شما نمایش می‌دهد و به شما اجازه زوم کردن و گردش در اطراف آن را می‌دهد. شما می‌توانید نقشه‌ها را به‌صورت شماتیک یا به‌صورت تصاویر ماهواره‌ای ببینید (البته، نقشه خیابانی به‌خوبی Google map دارای رنگ‌بندی نیست). زمانی که یک مسیر را می‌پرسید، HERE راهی را با رنگ بنفش نمایش می‌دهد. اما بر‌خلاف نقشه‌های گوگل یا اپل، مسافت یا تخمین زمان رسیدن به‌مقصد را اعلام نمی‌کند. این اطلاعات فقط در حال نمایش فهرستی در دسترس هستند.
رابط کاربری HERE در مقایسه با نقشه‌های پیش‌فرض آندروئید و iOS زشت و محدود است. این زشتی و کوچکی ممکن است تا حدودی به‌دلیل صفحه نمایش کوچک دستگاه باشد اما موزیلا نیز سعی کرده است تا تعداد زیادی دکمه را در فضای کوچک بالای صفحه بگنجاند. (شکل۸)

http://www.shabakeh-mag.com/data/gallery/2013/6/145%20-%20firefox%20os%20-%2008.jpg

شکل 8: مسیریابی به کمک HERE

جای تعجب نیست که HERE ویژگی‌های پیشرفته‌ای مانند نمای خیابانی و نمای زنده خیابان را نداشته باشد. همچنین سیستم‌عامل فایرفاکس برنامه Google Maps را نیز دارد که به‌نظر می‌رسد نسخه دوباره بسته‌سازی شده‌ای از برنامه موبایل google maps باشد. گوگل برای معرفی گوگل مپ به‌عنوان جایگزینی برای HERE به اندازه کافی تلاش کرده است و شاید اگر سیستم‌عامل فایرفاکس محبوب شود، موزیلا گوگل را تشویق کند تا با استفاده از کدهای HTML5 در برنامه خود، آن‌را بیشتر شبیه برنامه‌های بومی Firefox OS درآورد.

یک صفحه کلید ناکارآمد
سیستم‌عامل فایرفاکس یک صفحه‌کلید ناکارآمد دارد. قابلیت تصحیح خودکار در آن وجود ندارد و در هنگام تایپ بسیار زمخت است (دوباره می‌گوییم که این ممکن است به دلیل صفحه نمایش کوچک دستگاه باشد). با توجه به این‌که دیگر سکوها از ویژگی تصحیح خودکار از همان ابتدا بهره می‌بردند، اگر موزیلا این مشکل را برطرف نکند، سیستم‌عامل فایرفاکس یک کمبود بزرگ نسبت به دیگران خواهد داشت. به گفته ایچ تیم موزیلا در حال کار روی ویژگی تصحیح خودکار هستند. او می‌گوید: «ما در حال کار روی ویژگی پیش‌بینی متن خودمان هستیم و ویژگی تصحیح خودکار موزیلا ردپای بسیار کوچک‌تری نسبت به آندروئید خواهد داشت.»
صفحه کلید یک ویژگی بد نیز دارد که کار را خراب‌تر می‌کند؛ ردیف وسط کلیدها به اندازه نصف کلید به سمت چپ جابه‌جا شده است در حالی‌که ردیف پایین به اندازه نصف اندازه کلید نسبت به صفحه‌کلید استاندارد کامپیوترهای شخصی به سمت راست منتقل شده است. در نتیجه ردیف پایین نسبت به ردیف وسط به اندازه یک کلید کامل به سمت راست جابه‌جا شده است. امیدواریم موزیلا این سوء طراحی را در ارائه نسخه نهایی مد نظر قرار دهد.
هیچ نشانی از دستیار صوتی، چیزی شبیه به Siri اپل در سیستم‌عامل فایرفاکس قرار ندارد. ایچ می‌گوید که این هم از ویژگی‌های مد نظر برای اضافه کردن است اما نباید انتظار دیدن آن را در نسخه‌های اولیه داشته باشیم. او می‌افزاید: «ما به‌دنبال یک معادل می‌گردیم تا به هیچ‌کس دیگری وابسته نباشیم.»

توییتر و برنامه راهبری
سیستم‌عامل فایرفاکس نیز همانند iOS فقط دارای یک دکمه home در پایین دستگاه است و کلیدهای جداگانه‌ای برای search و back همانند دستگاه‌های آندروئیدی در‌نظر گرفته نشده است. فلسفه طراحی «هر چیزی یک سایت است» بعضی وقت‌ها نتیجه کاملی نمی‌دهد. به عنوان مثال، سیستم‌عامل فایرفاکس یک کلاینت توییتر دارد که به‌نظر می‌رسد، همانند گوگل‌مپز فقط نسخه دوباره بسته‌سازی شده‌ای از نسخه موبایل سایت توییتر باشد. اگرچه این برنامه به‌خوبی کار می‌کند (البته، نه به‌خوبی برنامه بومی کلاینت توییتر روی آندروئید و iOS) اما وقتی بخواهید سایت لینک شده از یک توییت را بخوانید همه چیز تغییر می‌کند. کلیک روی یک لینک باعث می‌شود توییتر توییت‌ها را در یک پنجره مرورگر جداگانه باز کند.
راهی برای برگشت به توییتر وجود ندارد و دکمه Back مروگر خاکستری و غیرفعال است زیرا این صفحه به‌صورت یک پنجره جدید باز شده است. آندروئید این مشکل را با ردیابی این‌که چگونه یک کاربر به آدرسی رفته است، برطرف می‌کند و برای این منظور از کلید back سخت افزاری استفاده می‌شود. اما چنین مکانیسمی در سیستم‌عامل فایرفاکس وجود ندارد. در حالی که نسخه iOS توییتر این‌کار را با تعبیه یک کلید back نرم‌افزاری در پنجره مرور انجام می‌دهد.
سرانجام فهمیدیم که این مشکل به شیوه فایرفاکسی Alt + Tab قابل برطرف کردن است. پایین نگه‌داشتن کلید home به مدت چند ثانیه باعث نمایش بندانگشتی کلیه برنامه‌ها می‌شود و اجازه انتقال بین آن‌ها را می‌دهد. نگه‌داشتن تصویر بندانگشتی یک برنامه در حالی‌که به یک سمت کشیده می‌شود همانند کلیک روی آن است. البته، این راه خوبی نیست و کاربران بین انبوه پنجره‌های باز گم می‌شوند البته، اگر این حقه را بلد باشند. ایچ می‌گوید: «در حال صحبت با توییتر هستیم تا تجربه بهتری از کار با توییتر در Firefox OS نسبت به iOS را فراهم کنیم.»

مدیریت فاجعه‌بار خطاها
فلسفه صفحه وب به‌عنوان برنامه زمانی که ارتباط شبکه قطع شود، می‌تواند فاجعه‌بار شود. برنامه‌هایی که به صورت محلی میزبانی می‌شود می‌توانند Cache شوند. بنابراین، این قبیل برنامه‌ها می‌توانند بدون اتصال به شبکه نیز استفاده شوند. اما بعضی وقت‌ها مانند اجرای اول برنامه‌ها این اتفاق نمی‌افتد و دسترسی به شبکه ضروری است. این اتفاقی زمانی که در مترو بودم اتفاق افتاد. یک بازی دانلود کردم و قبل از این‌که آن‌را اجرا کنم وارد مترو شدم که دسترسی به شبکه در آن قطع شد. سیستم‌عامل فایرفاکس اطلاع داد که اپلیکیشن نصب شده است و آیکون آن را روی دسکتاپ قرار داد اما وقتی آن را اجرا کردم با «پیام برنامه نیازمند دسترسی به اینترنت است» مواجه شدم. زمانی که برنامه را برای نخستین‌بار اجرا کردم، بدون نیاز به اتصال اینترنت اجرا شد. مشکل مربوط به این بود که نصب یک برنامه تنها برای کپی‌کردن فایل‌ها کافی نبود و نیاز به دسترسی به اینترنت بود تا فایل‌ها را کپی کند (برنامه بفهمد که فایل‌ها هم‌اکنون کپی شده‌اند و نیاز به دانلود نیست). یک‌بار زمانی که دسترسی به اینترنت قطع بود، سعی کردم تا صفحه توییت‌های توییتر را refresh کنم. نتیجه چیزی مانند شکل 9 بود.

http://www.shabakeh-mag.com/data/gallery/2013/6/145%20-%20firefox%20os%20-%2009.jpg

شکل 9: رفرش یک صفحه زمانی که اینترنت قطع است.
برای یک صفحه معمولی وب این پیغام چندان بد نیست اما در اینجا باید منتظر ماند تا زمانی که دسترسی به اینترنت دوباره فراهم شد، دکمه reload را بزنیم. اما از آنجا ‌که نسخه موبایل سایت توییتر به‌صورت یک برنامه تمام صفحه دیده می‌شود. در هر صورت کلید reload روی صفحه وجود نداشت و هیچ گزینه انتقال به بخش دیگری نیز نبود؛ حتی زمانی که دوباره اتصال به اینترنت برقرار شد. همچنین یک‌بار که می‌خواستم یک کارت بازی آنلاین را انجام دهم با حالت ناخوشایندی که در شکل 10 می‌بینید، مواجه شدم. حتی اگر از برنامه خارج می‌شدم و دوباره آن را اجرا می‌کردم باز هم با همین صفحه مواجه می‌شدم. بالاخره فهمیدم که باید با برنامه را با رابط سوئیچ بین برنامه‌ها با اعمال قدرت بست و دوباره آن را باز کرد. دوباره می‌گویم که این دردسر بزرگی نیست اما کاربران تازه‌کار ممکن است هیچ وقت این نکته را متوجه نشوند. روشن است این مشکلات ممکن است به توسعه‌دهندگان آن برنامه مربوط شود تا به موزیلا و سیستم‌عامل فایرفاکس. ایچ می‌گوید: « اگر توسعه‌دهندگان برنامه‌ها از راهنمای بسته‌سازی موزیلا استفاده کنند، مشکل Cache کردن صفحات هیچ وقت اتفاق نمی‌افتد.» ایچ می‌افزاید شاید موزیلا استانداردهای سختگیرانه‌تری را برای این موضوع در آینده اعمال کند.
در هر صورت، یک سیستم‌عامل با طراحی خوب نباید به یک برنامه هر چند مشکل‌دار اجازه دهد تا چنین مشکلاتی را پیش بیاورد. ایچ تأیید می‌کند که مشکل دسترسی به شبکه ناپایدار یک چالش برای مدل Web based است. او می‌گوید ما داریم روی این موضع کار می‌کنیم تا این موضوع در محیط‌های شهری بهبود یابد.
با لمس سریع کلید Home، این گزینه بیشتر به‌صورت لمسی عمل می‌کند تا مکانیکی. متأسفانه سیستم‌عامل فایرفاکس به اندازه کافی هوشمند نیست تا فشردن عمدی کلید Home از لمس اتفاقی آن را بفهمد. به‌عنوان مثال، من به‌طور معمول برای خواندن اطلاع ‌رسانی‌ها آن‌ها را زیاد به سمت پایین می‌کشم طوری که دستم با دکمه home تماس پیدا می‌کند. این کار باعث خروج از برنامه می‌شود. سیستم‌عامل فایرفاکس باید به اندازه کافی باهوش باشد که بفهمد این کار من به منزله فشردن دکمه Home نیست.

http://www.shabakeh-mag.com/data/gallery/2013/6/145%20-%20firefox%20os%20-%2010.jpg

شکل 10
چالش برنامه‌های وب «بومی»
موزیلا یک کار قابل توجهی را با ساختن برنامه‌های اصلی سیستم‌عامل نظیر کلاینت ایمیل، شماره‌گیر و کلاینت موزیک به‌عنوان برنامه‌های بومی انجام داده است. با اجرای هیچ کدام از این برنامه‌ها به‌نظر نمی‌رسد که در حال مرور یک سایت باشید. موزیلا از ویژگی‌های پیشرفته HTML5 به نحو احسن برای تبدیل یک برنامه مبتنی‌بر وب به یک برنامه زیبای بومی استفاده کرده‌ است. ما هیچ کدام از اشکال‌ها و ایرادهای مطرح شده در بخش‌های قبلی را در برنامه‌های وبی که خود موزیلا توسعه داده است، مشاهده نکردیم به این دلیل که برنامه‌های بسته‌سازی شده فایل‌هایشان را به‌صورت محلی نگه‌داری می‌کنند هیچ وقت مانند یک صفحه وب منتظر دانلود فایل‌ها و اجزای برنامه نخواهید ماند.
موزیلا در ساخت سکوی بر پایه HTML که به این شرکت اجازه ساخت برنامه‌هایی با ظاهر برنامه‌های بومی را می‌دهد، موفق شده است. اما کار سختی برای ساخت ابزارهایی برای شرکای نرم‌افزاری و متقاعد کردن آن‌ها برای ساخت برنامه‌هایی با چنین ظاهر آراسته و کیفیت بالا پیش رو دارد. اگر هم مثال‌هایی از شرکای نرم‌افزاری و توسعه‌دهندگان پیدا شود که بتوانند از سخت‌گیری‌های موزیلا عبور کنند، باز هم فروشگاه نرم‌افزاری موزیلا محصولات زیادی نخواهد داشت. (شکل۱۱)

http://www.shabakeh-mag.com/data/gallery/2013/6/145%20-%20firefox%20os%20-%20011.jpg

شکل 11: براندون ایچ، مدیر فنی بنیاد موزیلا و خالق جاوا اسکریپت
دو برنامه عمده از شرکای نرم‌افزاری که ما استفاده کردیم، google maps و توییتر بودند. هر دو نرم‌افزار تقریباً معادل نسخه موبایل این دو محصول در سایر پلتفرم‌ها بودند. به نظر نمی‌رسد گوگل و توییتر تغییر خاصی در برنامه‌شان برای بهره‌گیری از قابلیت‌های منحصر به فرد سیستم‌عامل موزیلا داده باشند. به صراحت بگوییم که آن‌ها را به این دلیل سرزنش نمی‌کنیم زیرا سیستم‌عامل فایرفاکس حتی تا چند ماه دیگر هم به صورت رسمی منتشر نمی‌شود و دلیلی ندارد تا به این دلیل تغییرات رادیکالی در برنامه خود بدهند. اگر هم سیستم‌عامل فایرفاکس منتشر شود حداقل برای چند ماه کاربران اندکی خواهد داشت.
پرسشی که نمی‌توان به آن پاسخ داد این است که آیا می‌توان برنامه‌های وب موبایلی را به برنامه‌های بومی موزیلا تبدیل کرد؟ دراصل، یک شریک نرم‌افزاری در هر زمان فقط یک ویژگی را پشتیبانی می‌کند. اما اصول ساخت یک برنامه بومی برای تلفن هوشمند لزوماً همان‌هایی که برای ساخت یک برنامه وب خوب هستند، نخواهند بود. این کار ممکن است فقط با طراحی دوباره رابط کاربری برنامه از صفر برای سیستم‌عامل فایرفاکس انجام شود.
طراحی HERE یک دید خوش‌بینانه به ما نمی‌دهد. موزیلا این برنامه را به‌عنوان یک برنامه از پیش تعبیه شده انتخاب کرده است و در این چند هفته اخیر شاهد ارتقای عملکرد آن بوده‌ایم. اما حس ظاهری این برنامه همچنان متفاوت با سایر برنامه‌های بومی Firefox OS نظیر کلاینت ایمیل و پخش کننده موزیک است. به‌نظر نمی‌رسد توسعه‌دهندگان HERE توجه زیادی به راهنمای رابط کاربری که موزیلا توسعه داده است، نشان نمی‌دهند. و این داستان شبیه به داستان سایر برنامه‌های Marketplace است که هر برنامه می‌خواهد سبک خودش را در اجزای رابط کاربری داشته باشد.
البته، فراموش نکنیم که وب به خودی خود هیچ‌گاه یک مجموعه رابط کاربری نداشته است. طراحان وب به هر سایت نمای خاص خود را داده‌اند و HTML ابزار غنی را برای این‌کار دارد. این طراحی روی کامپیوترهای دسکتاپ که صحفه نمایش بزرگی دارند، به‌خوبی کار می‌کند اما باید دید صفحه نمایش محدود یک تلفن هوشمند چگونه دیده می‌شود.

کار در حال انجام با مزایای وب
فلسفه «صفحه وب به عنوان برنامه» موزیلا کار زیادی برای انجام دادن دارد. اگرچه موزیلا اثبات کرده است که امکان ساخت برنامه‌ها با استفاده از HTML5 به‌گونه‌ای که برنامه بومی به‌نظر برسند وجود دارد اما اگر شما یادگیری را از صفر آغاز کنید، نمی‌توانید مثال‌هایی از شرکای نرم‌افزاری موزیلا بیابید که از این قواعد موزیلا پیروی کرده باشند.
حتی اگر بینش موزیلا مبنی‌بر «وب به عنوان پلتفرم بومی» به باد انتقاد گرفته شود، باز هم این سازمان غیر‌انتفاعی سرسختانه خواهد جنگید. مهندسان موزیلا به سختی در حال کار هستند تا سیستم‌عامل فایرفاکس را به چیزی در حد و اندازه iOS در سال ۲۰۰۷ برسانند. اما اپل و گوگل از آن سال تا‌کنون بی‌کار ننشسته‌اند. آن‌ها ویژگی‌هایی نظیر دستورات صوتی و سیستم ناوبری را اضافه کرده‌اند و تعداد زیادی فیلم و e-book در فروشگاه‌شان دارند که می‌تواند یک سازمان به نسبت ساده و کم پول غیرانتفاعی را به چالش بکشد. موزیلا نیاز دارد تا تعداد زیادی از توسعه‌دهندگان را برای ساخت برای موبایل وب با کیفیت بالا جهت مقابله با فروشگاه‌های انحصاری و پر و پیمان اپل و گوگل ترغیب کند.
سیستم‌عامل فایرفاکس حتی اگر نتواند موفقیتی در این بازار به‌دست آورد، باز هم وب را به جلو برده است. حتی اگر توسعه‌دهندگان صدها هزار برنامه اختصاصی بسازند، باز هم موزیلا با هل دادن وب به سمت جلو، کمک می‌کند تا نسخه‌های موبایل ‌سایت‌ها مناسب شوند. موزیلا می‌تواند جنگ را در حوزه سیستم‌عامل‌های تلفن‌های هوشمند ببازد اما همچنان برنده استانداردهای باز خواهد ماند.